Nazwy zależnościowe na -ycz, -owycz/-ewycz* w systemie antroponimicznym ukraińskiego stanu uprzywilejowanego w XV–XVII wieku

Autor

DOI:

https://doi.org/10.24425/slo.2025.155264

Abstrakt

The purpose of the article is to identify and describe the function of the paternal formations in -ycz, -owycz/-ewycz* and their participation within the anthroponymic system of privileged social status in Ukraine in the 15th–17th centuries. The analyses carried out revealed three functions of the patronyms in question: the function of historical names, dependency names indicating the current father-son relationship, and the function of nicknames. They occupied a very important place in the naming system, with their tradition dating back to the early Middle Ages, while their functioning had no social restrictions. They constituted the second largest group of post-name terms, second only to historical misnomers, on which the identification of the social status in question was based. Current patronymics derived from paternal names mostly occurred in three-element formulas, and their functioning was also embedded in tradition. Combinations of this type in bourgeois and peasant anthroponymy were just occasional. Anthroponyms with the formants in question also occurred as dynastic epithets, commemorating the progenitors of families, individual and single-generation family names, constituting a kind of privilege for princes and nobility.

Bibliografia

Dacewicz L., Proces kształtowania się nazwiska szlacheckiego w kontekście pogranicza etniczno-kulturowego (na przykładzie woj. podlaskiego w XVI w.), [w:] Pogranicza. Kontakty kulturowe, literackie, językowe, red. L. Dacewicz, Białystok 2004.

Hrushevskyi M., Istoriia Ukrainy-Rusy, t. VI, Kyiv – Lviv 1907.

Jabłonowski Al., Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym. Ziemie Ruskie. Ruś Czerwona, t. VII, cz. 2, Źródła dziejowe, t. XVII, cz. 2, Warszawa 1903.

Kojder M., Antroponimia historyczna wiernych chełmskiej diecezji grecko-unickiej (1662-1810), Lublin 2019.

Medvid-Pakhomova S.M., Evoliutsiia antroponimnykh formul u slovianskykh movakh, Uzhhorod 1999.

Mytnik I., Pakhomova S., Antroponimikon ukrainskoho pryvileiovanoho prosharku X-XVIII st., Warszawa – Siedlce 2024.

Mytnik І., Antroponimia Wołynia w XVI-XVIII wieku, Warszawa 2010.

Mytnik І., Imiennictwo ziemi chełmskiej w XVI-XVII wieku, Warszawa 2017; e-book Warszawa – Siedlce 2019.

Olejnik M., Antroponimia starostwa grabowieckiego (XVI-XVIII w.), Lublin 2019.

Szulowska W., Imiennictwo dawnej ziemi halickiej i lwowskiej, Warszawa 1992.

Yashchuk L., Antroponimiia Zhytomyrshchyny XVI-XVII st. Avtoreferat, Kyiv 2008.

Yefymenko I., Ukrainski prizvyshchevi nazvy XVI st., Kyiv 2003.

Złotkowski P., Nazwy osobowe szlachty podlaskiej z formantem -icz, ‑owicz, -ewicz w XV-XVII wieku, [w:] Nazewnictwo na pograniczach etniczno-językowych, „Studia Slawistyczne”, t. 1, red. Z. Abramowicz, L. Dacewicz, Białystok 1999.

Pobrania

Opublikowane

2025-09-30

Jak cytować

Mytnik, Irena. „Nazwy zależnościowe Na -Ycz, -Owycz -Ewycz* W Systemie Antroponimicznym ukraińskiego Stanu Uprzywilejowanego W XV–XVII Wieku”. Slavia Orientalis, t. 74, nr 2, wrzesień 2025, s. 149-5, doi:10.24425/slo.2025.155264.

Numer

Dział

Językoznawstwo