O autentyczności w życiu społecznym i w socjologii

Abstrakt

Tekst stanowi wprowadzenie do dyskusji o teorii socjologicznej1, a szerzej mówi o wyzwaniach wynikających z przesunięcia się dyskursu autentyczności z filozofii, etyki, badań nad pamiątkami historii, kulturą i sztuką do badań nad komunikacją z wykorzystaniem mediów cyfrowych i nauką. Przesunięcie to każe zobaczyć w nowym świetle całe spektrum powiązanych ze sobą socjologicznych zagadnień tożsamościowych i relacyjnych, które pojawiają się w różnych kontekstach, w tym w obszarze polityki i nauki, stając się tym samym nieoczekiwanym i ważnym kryterium oceny wartości i wiarygodności wypowiedzi oraz osób je wygłaszających. Chociaż niniejszy blok tematyczny koncentruje się na teorii socjologicznej w XXI wieku, w tym tekście istotna będzie też droga, którą autentyczność weszła w zakres zainteresowań socjologii. Celem artykułu jest pokazanie, że rozumienie pojęcia autentyczności zmienia się istotnie wraz ze zmianą kontekstów jego użycia, a jednocześnie pozostają w nim ślady odniesień źródłowych, co sytuuje je pomiędzy perspektywami esencjalistycznymi i konstruktywistycznymi oraz domenami stosunków zbiorowych i jednostkowych. Przekraczając granice dotychczasowych kontekstowych zastosowań, kategoria autentyczności staje się wieloznaczna i wewnętrznie sprzeczna, co paradoksalnie zdaje się jej sprzyjać i zwiększać siłę jej perswazyjnego oddziaływania w dyskursie.