Guardians of Normative Femininity? An Analysis of the Role of Female Footballers’ Mothers in Sustaining Gendered Power Relations in Sport - Organista, Natalia; Kossakowski, Radosław (Studia Socjologiczne, 2026)
Dotychczas zrealizowane badania wskazywały, że zawodniczki uprawiające sporty uważane za męskie „negocjują” swoją kobiecość i stosują strategie, aby równocześnie pozostać kobiecymi oraz sprostać wymaganiom dyscypliny, którą trenują. Rzadziej skupiano się na roli rodziców sportowczyń w konstruowaniu kobiecości zawodniczek, dlatego też celem artykułu jest analiza opinii polskich piłkarek nożnych na temat podejścia ich matek do wybranej przez córki dyscypliny sportu w odniesieniu do kulturowo-społecznych standardów normatywnej kobiecości. Przeprowadzono 25 indywidualnych wywiadów pogłębionych z piłkarkami grającymi w profesjonalnie zorganizowanych rozgrywkach ligowych. Wykorzystując teorie kobiecości M. Schippers i P. H. Collins, przeanalizowano opisywane przez zawodniczki postawy ich matek i wyodrębniono praktyki związane z ich obawami, troską oraz – rzadziej – akceptacją uprawiania piłki nożnej przez córki. Obawy dotyczyły zaangażowania córek w „męską” dyscyplinę sportu i przejawiały się w: 1) niechęci wobec treningów, 2) kontroli ubioru, 3) lęku przed maskulinizacją ich wyglądu i ciał. Wyniki pokazują również, że matczyna troska koncentrowała się wokół lęku przed doznaniem kontuzji i łączyła się z kulturowo utrwalonym wyobrażeniem kobiecości jako delikatności. Wskazano, że znaczna część matek zawodniczek odgrywa rolę strażniczek normatywnej kobiecości, przyczyniając się do reprodukowania upłciowionych relacji władzy w sporcie. Odwołując się do pojęć kobiecości premium czy matrycy dominacji, ukazano złożoność procesów konstruowania i podważania kobiecości w sporcie oraz ich konsekwencje.