Semkowicz — a private portrait. Correspondence of Lesława Bursówna with Władysław Semkowicz from the years 1902–1903

Authors

Abstract

The private correspondence of scholars is, on one hand, an invaluable source, and on the other, still underappreciated. Unlike any other, it allows a unique insight into their personalities. The year 2024 marks the 75th anniversary of the death of Władysław Semkowicz (1878–1949), one of the most outstanding Polish historians of the interwar period, which has provided a pretext to expand on the existing editions of his letters. The most extensive collection of them, containing 67 letters, was published thirty years ago by Józef Dużyk. All the letters were from Semkowicz’s time in Rome between 1902 and 1903, when he was a scholarship holder of the Roman Expedition of the Polish Academy of Arts and Sciences. The letters were addressed to his then-fiancée (and later wife), Lesława Bursówna (1880–1932). However, it has now become clear that the portrait of the scholar emerging from this correspondence can be significantly enriched by publishing the letters Lesława sent to Rome from the Galician town of Kosów. In this way, the intimate dialogue between the couple has been reconstructed, intertwining private matters (family), future plans, and repressed emotions with historical commentary on the history of Italian architectural monuments and art.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Kraków, Biblioteka Jagiellońska, rkps 9613 I

Kraków, Biblioteka Jagiellońska, rkps 9615 III

„Ilustrowany Kuryer Codzienny” 1932, t. 23, nr 208 (piątek, 29 VII)

Bieńkowski W., Semkowicz Aleksander, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 36, Warszawa–Kraków 1995–1996, s. 231–232.

Bieńkowski W., Semkowicz Władysław Aleksander, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 36, Warszawa–Kraków 1995–1996, s. 234–242.

Ďurčanský M., Władysław Semkowicz a čeští historici, „Acta Universitatis Carolinae – Philosophica et Historica” 2002, nr 1–2 (Z pomocných vĕd historických, t. 16), s. 583–596.

Gsell-Fels J.T., Rom und die Campagna, wyd. 4, Lepizig–Wien 1895 (Meyers Reisebücher).

Ihnatowicz I., Projekt instrukcji wydawniczej dla źródeł historycznych XIX i początku XX w., „Studia Źródłoznawcze” 1962, t. 7, s. 99–124.

Inwentarz rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej, cz. 2: nr 9001–10 000, oprac. J. Grzybowska, współpraca E. Malicka, Warszawa–Kraków 1982.

Iwicki J. CR, Charyzmat Zmartwychwstańców. Historia zgromadzenia Zmartwychwstania Pańskiego, t. 2: 1887–1932, Kraków 2007.

Klemenski M., Listy Karola Piotrowicza do Władysława Semkowicza z lat 1924–1938 ze zbiorów Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie, „Rocznik Biblioteki Naukowej Polskiej Akademii Umiejętności i Polskiej Akademii Nauk w Krakowie” 2023, t. 68, s. 39–60.

Korespondencja Władysława Semkowicza i Jaroslava Bidlo. Karta z historii stosunków naukowych polsko-czeskich w okresie międzywojennym, oprac. M. Ďurčanský, „Krakowski Rocznik Archiwalny” 2012, t. 18, s. 131–154.

Kozłowska-Budkowa Z., Prof. Władysław Semkowicz jako profesor i kierownik prac zespołowych, „Roczniki Historyczne” 1949, t. 18, s. 457–462.

Kulecka A., Spuścizny uczonych jako materiał źródłowy do historii nauki, „Analecta. Studia i Materiały z Dziejów Nauki” 1995, t. 4, s. 147–173.

Listy Aleksandra Gieysztora (wybór), wyd. P. Węcowski, [w:] Aleksander Gieysztor. Człowiek i dzieło, red. Maria Koczerska, Piotr Węcowski, Warszawa 2016, s. 348–583.

Lameński L., Rzymskie wspomnienie Antoniego Madeyskiego. Przyczynek do twórczości artysty, „Roczniki Humanistyczne” 1999, t. 47, s. 343–356.

Lewicki K., Darowski Weryha Adam, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 4, Kraków 1938, s. 438–439.

Matula P., The Role of Professor Władysław Semkowicz and the Jagiellonian University in Promoting Polonophilia in Slovakia in the Intewar Period, „Czech-Polish Historical and Pedagogical Journal” 2020, t. 12, s. 124–133.

Piech S.L., Symon Franciszek Albin, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 46, Warszawa–Kraków 2009, s. 240–244.

Piech Z., Władysław Semkowicz jako twórca nowoczesnych nauk pomocniczych historii.

Refleksje w siedemdziesiątą piątą rocznicę śmierci, „Studia Źródłoznawcze” 2024, t. 72, s. 141–169.

Pilecki J., Hadaczek Karol, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 9, Wrocław–Warszawa–Kraków 1960–1961, s. 223–224.

Plezia M., Życie i prace śp. Prof. Władysława Semkowicza (9. V. 1878–19. II. 1949), „Roczniki Humanistyczne” 1950–1951 (druk: 1952), t. 2–3, s. 367–379.

Radziejewska A., Wkład Władysława Semkowicza (1878–1949) w rozwój polskiej dziedziny archiwalnej, „Facta Simonidis” 2022, t. 15, s. 85–103.

Rederowa D., Ze studiów nad kontakami Akademii Umiejętności z nauką obcą. Ekspedycja Rzymska (1886–1918), „Rocznik Biblioteki Polskiej Akademii Nauk w Krakowie” 1958, t. 4, s. 191–256.

Semkowicz W., Listy z Rzymu, oprac. Jadwiga Semkowiczowa, „Nasza Przeszłość” 1982, t. 58, s. 203–248.

Semkowicz W., Nagana i oczyszczenie szlachectwa w Polsce XIV. i XV. wieku, Lwów 1899 (Studya nad Historyą Prawa Polskiego, red. Oswald Balzer, t. 1/1).

Semkowiczowa J., Działalność kresowa Władysława Semkowicza, profesora U.J. w latach 1918–1939, 1968 (maszynopis, egzemplarz w Bibliotece Jagiellońskiej, rkps 9625 III).

Semkowiczowa J., Pedagog – społecznik. Z życiorysu Władysława Semkowicza, profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie (* 9 V 1878–† 19 II 1949), 1972 (maszynopis, egzemplarz w Bibliotece Jagiellońskiej, rkps 9627 III).

Semkowiczowa J., Polska Akademia Umiejętności jako teren pracy naukowej i organizacyjnej prof. U.J. Władysława Semkowicza, 1978 (maszynopis, egzemplarz w Bibliotece Jagiellońskiej, rkps 9630 III).

Semkowiczowa J., Polskie Archiwum Wojenne (dzieje instytucji), „Archeion” 1966, t. 45, s. 63–74.

Semkowiczowa J., Udział Władysława Semkowicza, profesora U.J. w tworzeniu się archiwów polskich po pierwszej wojnie światowej, 1970 (maszynopis, egzemplarz w Bibliotece Jagiellońskiej, rkps 9628 III).

Semkowiczowa J., Władysław Semkowicz (1878–1949) organizator historycznej pracy naukowej w Polsce ze szczególnym uwzględnieniem geografii historycznej oraz archiwistyki, 1977 (maszynopis, egzemplarz w Bibliotece Jagiellońskiej, rkps 9632 III).

Semkowiczowa J., Władysław Semkowicz w Sachsenhausen 1939–1940, „Studia Historyczne” 1969, t. 12, s. 561–602.

Semkowiczowa J., Życie i działalność prof. Uniw. Jag. Władysława Semkowicza, 1949–1953 (maszynopis, egzemplarz w Bibliotece Jagiellońskiej, rkps 9621 III).

Semkowiczowa J., Zestawienie bio-bibliograficzne poświęcone życiu i twórczości Władysława Semkowicza, prof. U.J. (9 V 1878–19 II 1949), Kraków 1980 (maszynopis, egzemplarz w posiadaniu M. Starzyńskiego).

Śp. Prof. Władysław Semkowicz (9 maj 1878–19 luty 1949), „Roczniki Historyczne” 1949, t. 18, s. 449–483 (i osobna odbitka: Poznań 1949).

Trajdos T.M., Władysław Semkowicz wobec Słowacji, [w:] Od poznania do zrozumienia. Polacy, Czesi, Słowacy w XX wieku, red. Ewa Orlof, Rzeszów 1999, s. 109–127 (to samo w języku słowackim: Władysław Semkowicz a Slovensko, [w:] Rozpravy k slovenským dejinám. Zborník príspevkov k neodožitému 75. výročiu Pavla Horvátha, red. Viliam Čičaj, Bratislava 2001, s. 277–303).

Władysława Semkowicza listy z Włoch z r. 1902, oprac. J. Dużyk, „Biuletyn Biblioteki Jagiellońskiej” 1990, t. 40, s. 125–176.

Władysława Semkowicza listy z Włoch z r. 1903, cz. 2, oprac. J. Dużyk, „Biuletyn Biblioteki Jagiellońskiej” 1992, t. 42, s. 175–215; cz. 3, ibidem 1993, t. 43, s. 185–228; cz. 4, ibidem 1994, t. 44, s. 223–261.

Wyrozumska B., Władysław Semkowicz (1878–1949), [w:] Uniwersytet Jagielloński. Złota księga Wydziału Historycznego, red. Julian Dybiec, Kraków 2000, s. 225–234.

Wyrozumska B., Władysław Semkowicz (1878–1949), [w:] Mediewiści II, red. Jerzy Strzelczyk, Poznań 2013, s. 157–165.

Published

2026-10-13

How to Cite

Starzyński, M. (2026). Semkowicz — a private portrait. Correspondence of Lesława Bursówna with Władysław Semkowicz from the years 1902–1903. Analecta: Studies and Materials for the History of Science, 33(2), 227–263. Retrieved from https://wydawnictwo.pan.pl/index.php/a/article/view/6703

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 8 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.