Gospodarowanie wodami opadowymi jako bariera rozwoju miasta stołecznego Warszawy

Autor

DOI:

https://doi.org/10.24425/ace.2022.143047

Keywords

infrastruktura wodno-ściekowa, bariera rozwoju, Warszawa, podtopienie, urbanizacja, zarządzanie wodami, woda opadowa, zagospodarowanie przestrzenne

Abstrakt

Realizacja inwestycji budowlanych w Warszawie wiąże się z coraz większymi trudnościami w przygotowaniu, uzyskaniu odpowiednich pozwoleń i zgód budowlanych, częściowo z powodu braku infrastruktury wodno-kanalizacyjnej oraz niewłaściwego zagospodarowania wód opadowych w mieście. Wszystko to prowadzi do wzrostu kosztów podejmowanych przedsięwzięć budowlanych. Aby zilustrować szereg kwestii związanych z gospodarką wodną w mieście i wynikającymi z niej problemami, w opracowaniu przedstawiono szereg różnych studiów przypadków, stylizowanych faktów i abdukcyjnych wniosków w celu opracowania najlepszego wyjaśnienia istniejących problemów. Bardziej szczegółowo, badanie przedstawia bariery w gospodarce wodami opadowymi w mieście Warszawa poprzez analizę hipotetycznego procesu inwestycyjnego Kanału Wawerskiego. Analizowane studia przypadków dotyczą: degradacji zbiornika wodnego Bernardyńska oraz braku odpowiednich inwestycji w zlewni potoku Służewieckiego, a także szeregu wewnętrznie sprzecznych uwarunkowań w gospodarce wodami opadowymi w Warszawie. Dla kontrastu pokazano również przykłady udanych inwestycji w gospodarkę burzową, np. Radex Park Marywilska, osiedle Stegny Południe, osiedle Fort Bema na Bemowie. W ten sposób wykazano, że przy odpowiednim podejściu można w odpowiedni sposób realizować inwestycje budowlane w zakresie infrastruktury wodno-ściekowej, co pozwoli uniknąć wielu problemów związanych z gospodarką wodami opadowymi. Głównym wnioskiem z badania jest to, że niedostateczne uwzględnienie w planowaniu przestrzennym zagadnień związanych z kanalizacją deszczową będzie prowadzić do dalszych powodzi i narastania problemów związanych z gospodarką wodną.

Bibliografia

[1] J. Sobieraj, Wpływ Polityki Gospodarczej, Środowiskowej i Prawnej na Zarządzanie Procesem Inwestycyjnym w Budownictwie Przemysłowym. Radom, Poland: ITE-PIB, 2019.

[2] J. Sobieraj, Investment Project Management on the Housing Construction Market. Madrid, Spain: Universitas Aurum Grupo Hespérides, 2020.

[3] J. Sobieraj, M. Bryx, D. Metelski, “Stormwater Management in the City of Warsaw: A Review and Evaluation of Technical Solutions and Strategies to Improve the Capacity of the Combined Sewer System”, Water, 2022, vol. 14, pp. 1-41; DOI: 10.3390/w14132109.

[4] J. Sobieraj, “Impact of spatial planning on the pre-investment phase of the development process in the residential construction field”, Archives of Civil Engineering, 2017, vol. 63, no. 2, pp. 113-130; DOI: 10.1515/ace-2017-0020.

[5] A.F. Vasconcelos, A.P. Barbassa, M.F. dos Santos, M.A. Imani, “Barriers to sustainable urban stormwater management in developing countries: the case of Brazil”, Land Use Policy, 2022, vol. 112, art. ID 105821; DOI: 10.1016/j.landusepol.2021.105821.

[6] Miasto Stołeczne Warszawa, “Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Warszawy wraz z późniejszymi zmianami”. [Online]. Available: https://architektura.um.warszawa.pl/studium2006. [Accessed: 10 Apr. 2022].

[7] M. Zdancewicz, The Spacial Policy Of Warsaw; Office of Architecture and Spatial Planning of the Capital City of Warsaw. Warsaw, Poland: City Hall, 2007.

[8] A. Kassenberg, W. Szymalski, L. Drogosz, M. Bugaj, I. Jakubczak, Strategia adaptacji do zmian klimatu dla miasta stołecznego Warszawy do roku 2030 z perspektywą do roku 2050. Warsaw, Poland: Instytut na Rzecz Ekorozwoju/Urząd m.st. Warszawy, 2019.

[9] M.St. Warszawa, Charakterystyka i ocena funkcjonowania układu hydrograficznego, ze szczególnym uwzględnieniem systemów melioracyjnych na obszarze m.st. Warszawy wraz z zaleceniami do Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania m.st. Warszawy i planów miejscowych. Warsaw, Poland: Biuro Architektury i Planowania Przestrzennego Urzędu m.st. Warszawy, 2015.

[10] Portal Funduszy Europejskich, “Nowy zbiornik retencyjny dla Warszawy”. [Online]. Available: https://www. funduszeeuropejskie.gov.pl/strony/wiadomosci/nowy-zbiornik-retencyjny-dla-warszawy/. [Accessed: 21 Apr. 2022].

[11] J.A. Oleszkiewicz, E. Kalinowska, P. Dold, et al., “Feasibility studies and pre-design simulation of Warsaw’s new wastewater treatment plant”, Environmental Technology, 2004, vol. 25, pp. 1405-1411; DOI: 10.1080/09593332508618472.

[12] G. Paul, “Approaches to abductive reasoning: an overview”, Artificial Intelligence Review, 1993, vol. 7, pp. 109-152; DOI: 10.1007/BF00849080.

[13] R.K. Yin, “Validity and generalization in future case study evaluations”, Evaluation, 2013, vol. 19, no. 3, pp. 321-332; DOI: 10.1177/1356389013497081.

[14] K. Dąbrowska, Ł. Trybułowski, M. Butkiewicz, et al., “Zarządzanie krajową gospodarką wodną od 2018 roku”, Budownictwo i Inżynieria Środowiska, 2018, vol. 9, pp. 109-115.

[15] Internetowy System Aktów Prawnych, Ustawa Prawo wodne z dnia 20 lipca 2017 roku (Dz. U. 2017 poz. 1566, 2180). [Online]. Available: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/ByKeyword.xsp?key=wodne{%}20prawo. [Accessed: 24 Apr. 2022].

[16] I. Kabzińska, “The dying of Czerniakowskie Lake, the dying of quiet. From a hi-fi to a lo-fi soundscape”, Etnografia Polska, 2019, vol. 63, no. 1-2, pp. 113-132; DOI: 10.23858/EP63.2019.007.

[17] J. Kregiel, Prognoza Oddziaływania na Środowisko Projektu Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Sadyby Północnej. Warsaw, Poland: Pracownia Urbanistyczno-Architektoniczna ANNELI, 2008.

[18] PF Projekt, Retention Tanks at the Czajka Wastewater Treatment Plant. [Online]. Available: https://www. pfprojekt.pl/en/czajka.html. [Accessed: 25 Apr. 2022].

[19] J. Koszewska, Ł. Kuzak, “Exogenous NaHS Treatment Alleviated Cd-induced Stress in Ocimum basilicum Plants through Modulation of Antioxidant Defense System”, Journal of Water and Land Development, 2021, vol. 50, pp. 1-9; DOI: 10.24425/jwld.2021.137688.

[20] K. Guranowska-Gruszecka, M. Kordek, “Port Praski in Warsaw-Plans and Reality”, Studia KPZK, 2018, vol. 188.

[21] D.E. Zając, A water tram stop at the Prague Port in Warsaw. Warsaw, Poland: Warsaw University of Technology (Faculty of Architecture), 2021.

[22] Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Parku Dolina Służewska. [Online]. Available: http://www.siskom.waw.pl/zagospodarowanie/park-dolina-sluzewska/uchwalenie/mpzp_DolinaSluzew_tekst.pdf. [Accessed: 21 Apr. 2022].

[23] J. Sobieraj, D. Metelski, “Project Risk in the Context of Construction Schedules - Combined Monte Carlo Simulation and Time at Risk (TaR) Approach: Insights from the Fort Bema Housing Estate Complex”, Applied Sciences, 2022, vol. 12, no. 3, art. ID 1044; DOI: 10.3390/app12031044.

[24] D. Blesinger, D. Krawczyk, F. Linnebacher, et al., Revitalisation and Refurbishment in Construction. Warsaw, Poland: Civil Engineering Faculty of Warsaw University of Technology, 2017, pp. 111-122.

[25] AC Alsima Construction, “Stegny - Zbiornik retencyjno-odparowujący”. [Online]. Available: http://www. alisma.pl/alisma/idm,623,stegny-zbiornik-retencyjno-odparowujacy.html. [Accessed: 25 Apr. 2022].

[26] D. Anderson, Effects of urban development on floods in northern Virginia. Washington, D.C., USA: US Government Printing Office, 1970.

[27] J.F. Bailey, W.O. Thomas, K.L. Wetzel, T.J. Ross, Estimation of flood-frequency characteristics and the effects of urban-ization for streams in the Philadelphia, Pennsylvania area. U.S. Geological Survey Water-Resources Investigations Report 87-4194. Harrisburg, Pennsylvania, USA: Philadelphia Water Department, 1989.

[28] A.H. Roy, S.J. Wenger, T.D. Fletcher, et al., “Impediments and solutions to sustainable, watershed-scale urban stormwater management: lessons from Australia and the United States”, Environmental Management, 2008, vol. 42, pp. 344-359; DOI: 10.1007/s00267-008-9119-1.

[29] C.P. Konrad, Effects of urban development on floods. Tacoma (WA), USA: U.S. Geological Survey-Water Resources, 2003.

[30] Z. Xu, G. Zhao, “Impact of urbanization on rainfall-runoff processes: case study in the Liangshui River Basin in Beijing, China”, Proceedings of the International Association of Hydrological Sciences, 2016, vol. 373, pp. 7-12; DOI: 10.5194/piahs-373-7-2016.

[31] B. Kaźmierczak, A. Kotowski, A. Dancewicz, ”Weryfikacja metod wymiarowania kanalizacji deszczowej za pomocą modelu hydrodynamicznego (SWMM) w warunkach wrocławskich”, Ochrona Środowiska, 2012, vol. 34, pp. 25-31.

[32] J. Hakiel, “Designing drainage systems-possible application of advanced calculations and hydrodynamical modeling”, PhD Interdisciplinary Journal, 2015, vol. 1, pp. 167-174.

[33] M. Hajdukiewicz, D. Kowalski, “Porównanie metod obliczeniowych do wymiarowania kanalizacji deszczowej”, Gaz, Woda i Technika Sanitarna, 2018, vol. 1, pp. 9-11.

[34] A. Kotowski, M. Nowakowska, “Standards for the dimensioning and assessment of reliable operations of area drainage systems under conditions of climate change”, Technical Transactions, 2018, vol. 1, pp. 125-139; DOI: 10.4467/2353737XCT.18.010.7961.

[35] J. Kanclerz, S. Murat-Błażejewska, K. Dragon, S. Birk, “Wpływ urbanizacji w strefie podmiejskiej na stosunki wodne w zlewniach małych cieków”, Inżynieria Ekologiczna, 2016, vol. 46, pp. 94-99; DOI: 10.12912/23920629/61470.

[36] M. Nowakowska, A. Kotowski, Metodyka i zasady modelowania odwodnień terenów zurbanizowanych. Wrocław, Poland: Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, 2017.

[37] W. Błaszczyk, “Spływy deszczowe w sieci kanalizacyjnej (wytyczne do normatywu)”, Gaz,Woda i Technika Sanitarna, 1954, vol. 9, pp. 262-271.

[38] W. Błaszczyk, M. Roman, H. Stamatello, Kanalizacja, vol. I. Warsaw, Poland: Arkady, 1974.

[39] P. Błaszczyk, D. Igielski, B. Osmulska-Mróz, Zasady planowania i projektowania systemów kanalizacyjnych w aglomeracjach miejsko-przemysłowych i dużych miastach. Warsaw, Poland: Wyd. Instytut Kształtowania Środowiska, 1983.

[40] A. Kotowski, “Wybrane aspekty wymiarowania i sprawdzania przepustowości kanałów deszczowych i ogólnospławnych”, Forum Eksploatatora, 2006, vol. 1, pp. 18-25.

[41] A. Kotowski, Podstawy bezpiecznego wymiarowania odwodnień terenów. Warsaw, Poland: Wydawnictwo Seidel-Przywecki, 2015.

[42] Z. Bartosik, “Zagrożenie powodzią na terenie Warszawy”, presented at Conference of the Parliamentary Group for the Development of Waterways entitled “Warsaw’s comeback to the Vistula River”, Warsaw, Poland, 9 October 2017.

[43] A. Magnuszewski, M. Gutry-Korycka, Z. Mikulski, “Historyczne i współczesne warunki przepływu wód wielkich Wisły w Warszawie. Cześć I”, Gospodarka Wodna, 2012, vol. 1, pp. 9-18.

[44] M. Miętus, M. Marosz, J. Filipiak, et al., Klimat Polski 2020. Warsaw, Poland: IMGW-PIB, 2021.

[45] D. Booth, C. Jackson, “Urbanization of aquatic systems - degradation thresholds, stormwater detention, and the limits of mitigation”, Journal of the American Water Resources Association, 1997, vol. 33, no. 5, pp. 1077-1090; DOI: 10.1111/j.1752-1688.1997.tb04126.x.

[46] C. Arnold, C. Gibbons, “Impervious surface coverage - the emergence of a key environmental indicator”, Journal of the American Planning Association, 1996, vol. 62, pp. 243-258; DOI: 10.1080/01944369608975688.

[47] T.T. Nguyen, H.H. Ngo, W. Guo, et al., “Implementation of a specific urban water management-Sponge City”, Science of the Total Environment, 2019, vol. 652, pp. 147-162; DOI: 10.1016/j.scitotenv.2018.10.168.

[48] H. Li, L. Ding, M. Ren, C. Li, H. Wang, “Sponge city construction in China: A survey of the challenges and opportunities”, Water, 2017, vol. 9, no. 9, art. ID 594; DOI: 10.3390/w9090594.

[49] H. Jia, Z. Wang, X. Zhen, M. Clar, S.L. Yu, “China’s sponge city construction: A discussion on technical approaches”, Frontiers of Environmental Science & Engineering, 2017, vol. 11, pp. 1-11; DOI: 10.1007/s11783-017-0984-9.

[50] I. Godyń, A. Grela, D. Stajno, P. Tokarska, “Sustainable rainwater management concept in a housing estate with a financial feasibility assessment and motivational rainwater fee system efficiency analysis”, Water, 2020, vol. 12, no. 1, pp. 151; DOI: 10.3390/w12010151.

[51] M.P. Barszcz, “Influence of applying infiltration and retention objects to the rainwater runoff on a plot and catchment scale-case study of Służewiecki Stream subcatchment in Warsaw”, Polish Journal of Environmental Studies, 2015, vol. 24, pp. 57-65; DOI: 10.15244/pjoes/29197.

[52] T.P. Sobol, Urban Waterscape. Architecture’s Response to Changing Water Levels on the Example of Siekierki Area in Warsaw. Warsaw, Poland: Warsaw University of Technology, 2018.

[53] M. Wojnowska-Heciak, M. Suchocka, B. Grzebulska, M. Warmińska, “Use of structural soil as a method for increasing flood resilience in Praga Północ in Warsaw”, Annals of Warsaw University of Life Sciences-SGGW. Horticulture and Landscape Architecture, 2019, vol. 40, pp. 15-28; DOI: 10.22630/AHLA.2019.40.2.

[54] A. Bus, A. Szelągowska, “Green water from green roofs - the ecological and economic effects”, Sustainability, 2021, vol. 13, no. 4; DOI: 10.3390/su13042403.

[55] M. Marzuchowska, M. Żebrowski, “Miasto Gąbka - Czyli Jak Wycisnąc Więcej Korzyści z Naszych Miast?”. [Online]. Available: https://obserwatorium.miasta.pl/miasto-gabka-czyli-jak-wycisnac-wiecej-korzysci-znaszych-miast/, [Accessed: 5 Aug. 2022].

[56] MPWiK, “Inteligentny System Sterowania Siecią Kanalizacyjną w Stolicy”. [Online]. Available: https:// www.mpwik.com.pl/view/inteligentny-system-sterowania-sieci-kanalizacyjn-w-stolicy. [Accessed: 5 Aug. 2022].

[57] M. Juszczyk, “Analysis of labour efficiency supported by the ensembles of neural networks on the example of steel reinforcement works”, Archives of Civil Engineering, 2020, vol. 66, no. 1, pp. 97-111; DOI: 10.24425/ace.2020.131777.

[58] N.A. Jasim, S.M. Maruf, H.S. Aljumaily, F. Al-Zwainy, “Predicting index to complete schedule performance indicator in highway projects using artificial neural network model”, Archives of Civil Engineering, 2020, vol. 66, no. 3, pp. 541-554; DOI: 10.24425/ace.2020.134412.

[59] J. Sobieraj, D. Metelski, “Private Renting vs. Mortgage Home Buying: Case of British Housing Market - A Bayesian Network and Directed Acyclic Graphs Approach”, Buildings, 2022, vol. 12, no. 2; DOI: 10.3390/buildings12020189.

[60] G. Straż, A. Borowiec, “Evaluation of the unit weight of organic soils from a CPTM using an Artificial Neural Networks”, Archives of Civil Engineering, 2021, vol. 67, no. 3, pp. 259-281; DOI: 10.24425/ace.2021.138055.

Pobrania

Opublikowane

2022-12-30

Jak cytować

Sobieraj, Janusz, i in. „Gospodarowanie Wodami Opadowymi Jako Bariera Rozwoju Miasta stołecznego Warszawy”. Archives of Civil Engineering, t. 68, nr 4, grudzień 2022, s. 419-43, doi:10.24425/ace.2022.143047.

Numer

Tom 68 Nr 4 (2022)

Dział

Articles
Crossref
Scopus
Google Scholar
Europe PMC

Podobne artykuły

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 > >> 

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.