Efekty wdrażania europejskiej polityki spójności w województwie opolskim w latach 2014–2020 w wymiarze gospodarczo-społecznym i instytucjonalnym. Doświadczenia, wnioski i rekomendacje

Abstrakt

Opracowanie zawiera analizę znaczenia prowadzenia nowoczesnej polityki rozwojowej na poziomie regionalnym. W Polsce katalizatorem takiej polityki stała się po akcesji w roku 2004 Unia Europejska, bowiem około 50% inwestycji publicznych finansowanych jest ze środków funduszy strukturalnych i funduszu spójności. W latach 2014–2020 oraz 2021–2027 około 40% środków polityki spójności UE jest zarządzane przez samorządy województw. Wsparcie UE sprzyjało bardzo korzystnej trajektorii rozwojowej wszystkich bez wyjątku regionów kraju w latach 2004–2019 (Szlachta 2017).

Województwo opolskie jest wyjątkowo interesującym przypadkiem sukcesu wdrażania europejskiej polityki rozwojowej na poziomie regionalnym. Wynika to między innymi z najwyższej w Polsce jakości rządzenia na poziomie regionalnym, decentralizacji uspołecznionego modelu programowania i wdrażania funduszy unijnych, a także wysokiej stabilności kadr. Strategia wojewódzka znajduje stosowne przełożenia na dokumenty operacyjne. Podejście terytorialne zostało wzmocnione dzięki wykorzystaniu potencjału subregionów. Prospójnościowa polityka regionalna prowadzi do systematycznego ograniczania zróżnicowań przestrzennych w ramach województwa opolskiego. Towarzyszy temu wyjątkowo staranne zarządzanie Europejskim Funduszem Społecznym, integrowanym funkcjonalnie z Europejskim Funduszem Rozwoju Regionalnego, oraz stymulowanie partnerstwa w polityce spójności.

Na podstawie oceny doświadczeń okresu programowania w latach 2014–2020 zostały zaproponowane wnioski i rekomendacje dotyczące lat 2021–2027, które mogą być istotne także dla innych regionów europejskich jako najlepsze praktyki.