English
Українська
Русский
Język Polski
Ведьма и серый цилиндр. N.N. в романе «Странствия и приключения Никодима Старшего» Алексея Скалдина
DOI:
https://doi.org/10.24425/slo.2025.156313Анотація
The article concerns an initiation novel The Wanderings and Adventures of Nikodim the Elder written by the prosaist and Symbolist poet, Alexei Skaldin. The author explores the ambivalent image of the witch N.N. It appears that she receives her magical abilities from the representative of the dark and devil force, Feoktist Lobachev – the owner of the mysterious factory and enigmatic gray hat. It soon becomes clear that N.N. is trapped in the material world. The article leads to the conclusion that the main character of the novel, Nikodim, and N.N. are essential to one another. He saves her from the destructive influence of Lobachev, while N.N. plays the role of a symbolic companion to the protagonist on his path to initiation.
Посилання
Anonim, Medytacje o 22 arkanach tarota, przeł. A. Onysymow, Warszawa 2013.
Belotsvetov N. N., Kommuna proletarskikh missionerov, Berlin 1921.
Biernat E., Poetyka rosyjskiej powieści symbolistycznej, Gdańsk 1988.
Bogomolov N. A., Russkaya literatura nachala XX veka i okkul'tizm. Issledovaniya i materialy, Moskva 1999.
Chudzińska-Parkosadze A., Ambivalentnyy obraz ved'my v romane Mikhaila Bulgakova „Master i Margarita”, [w:] Współczesne badania nad folklorem i literaturą rosyjską. 30 lat toruńskiej rusycystyki, red. I. Rzepnikowska, B. Żejmo, Toruń 2017.
Dictionary of Gnosis and Western Esotericism, ed. W. J. Hanegraaff, in collab. with A. Faivre, R. van den Broek, J.-P. Brach, Boston 2006.
Dornseiff F., Alfabet w mistyce i magii, przeł. R. Wojnakowski, Warszawa 2001.
Eco U., W poszukiwaniu języka uniwersalnego, przeł. W. Soliński, Gdańsk, Warszawa 2002.
Fevr A., Zapadnyy ezoterizm. Kratkaya istoriya, per. P. Okorokov, Moskva 2018.
Gimpelevich Z., Aleksei Dmitrievich Skaldin: His Life and Works, „New Zealand Slavonic Journal” 2003, vol. 37.
Hanegraaff W. J., Empirical method in the study of esotericism, „Method & Theory in the Study of Religion” 1995, vol. 7/2.
Hanegraaff W. J., Zapadnyy ezoterizm. Putevoditel' dlya zaputavshikhsya, per. Ye. Zori, nauch. red. A. L. Rychkov, Moskva 2016.
Hess K. M., Zachodni ezoteryzm jako obszar badań akademickich – zakres, problematyka, perspektywa polska, [w:] Światło i Ciemność. Polskie studia ezoteryczne, t. VII, red. M. Rzeczycka, I. Trzcińska, Gdańsk 2015.
Ivanov G. V., Peterburgskiye zimy, [v:] http://lib.ru/RUSSLIT/IWANOWG/russkie_zimy.txt.
Iz perepiski V. I. Ivanova s A. D. Skaldinym, publ. M. Vakhtelʹ, „Minuvsheye: Istoricheskiy alʹmanakh” 1992, t. 10.
Konakov A., Chto nam delat' s Nikodimom Starshim? O romane Alekseya Skaldina, „Znamya” 2021, № 3.
Kreyd V., Georgiy Ivanov: etyudy i epizody, „Novyy Zhurnal” 2004, № 237.
Kreyd V., O Skaldine i ego romane, [v:] A. D. Skaldin, Stranstviya i priklyucheniya Nikodima Starshego, Orange 1990.
Mańkowska M., Między lucyferyczną ekstazą a boską pokorą. Zinaidy Gippius portret dekadencki, Wrocław 2006.
Meletinskiy Ye. M., Poetika mifa, Moskva 1976.
Oboleńska D., De Imaginatione. O ezotericheskoy imaginatsii v russkoy kul'ture nachala XX veka, Gdańsk 2014.
Oboleńska D., O tom, kak mokhnatyy tsilindr prevratilsya v serogo kota, ispugavshegosya banki iz‑pod molotogo chernogo pertsa (A. Skaldin, „Rasskaz o gospodine Prosto”), [w:] Ciemność i Światło, t. VI, red. K. Rutecka, K. Arciszewska, Gdańsk 2015.
Okroj K., „Moyte ognem i zhgite vodoy”. Ezotericheckiye motivy v proze Alekseya Skaldina, Gdańsk 2023.
Potyrańska A., Motywy demonologiczne w poezji Zinaidy Gippius, Lublin 2017.
Prinke R. T., Tarot. Dzieje niezwykłej talii kart, Warszawa 1991.
Prokopiuk J., Ścieżki wtajemniczenia. Gnosis aeterna, Warszawa 2000.
Propp V. Ya., Morfologiya skazki, Leningrad 1928.
Quispel G., Gnoza, przeł. B. Kita, Warszawa 1988.
Rzeczycka M., Fenomen Sofii‑Wiecznej Kobiecości w prozie powieściowej symbolistów rosyjskich (Andrieja Biełego, Fiodora Sołoguba i Walerija Briusowa), Gdańsk 2002.
Rzeczycka M., Wtajemniczenie. Ezoteryczna proza rosyjska końca XIX – początku XX wieku, Gdańsk 2010.
Semenov A. V., Etimologicheskiy slovar' russkogo yazyka, [v:] http://evartist.narod.ru/text15/027.htm.
Shyure E., Velikiye posvyashchennyye. Ocherk ezoterizma religiy, per. Ye. F. Pisareva, Moskva 2013.
Skaldin A. D., Stikhi. Proza. Statʹi. Materialy k biografii, sost., podgot. teksta vstup. statʹya, komment. T. S. Tsarʹkova, Sankt‑Peterburg 2004.
Solov'yev Vl. S., Smysl lyubvi, [v:] Russkiy eros ili filosofiya lyubvi v Rossii, red. V. P. Shestakov, Moskva 1991.
Trotskiy S. V., Vospominaniya, publ. A. V. Lavrov, „Novoye literaturnoye obozreniye” 1994, № 10.
Tsarʹkova T. S., «serdtsu nuzhno dat' svobodu», [v:] A. D. Skaldin, Stranstviya i priklyucheniya Nikodima Starshego, Sankt-Peterburg 2024.
Vinogradova L. N., Narodnaya demonologiya i mifo-ritual'naya traditsiya slavyan, Moskva 2000.
Woźniak A., Podanie i legenda. Z badań nad rosyjską prozą ludową, Lublin 1987.
Yonas G., Gnostitsizm, per. K. A. Shchukin, Sankt-Peterburg 1998.
##submission.downloads##
Опубліковано
Як цитувати
Номер
Розділ
Ліцензія
Авторське право (c) 2026 Slavia Orientalis
Ця робота ліцензується відповідно до Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
