Możliwość zastosowania Big Data do kalibracji macierzy źródło-cel w modelach podróży

Abstrakt

Współczesne technologie informatyczne oraz telekomunikacyjne tworzą nowe możliwości pozyskiwania danych na potrzeby analiz ruchu i modelowania systemów transportu. Równocześnie dotychczasowe doświadczenia wskazują, że coraz trudniej jest pozyskiwać dane o międzymiastowych podróżach osób w sposób tradycyjny (między innymi od 2006 r. nie odbyło się żadne kompleksowe badanie ankietowe kierowców na odcinkach dróg zamiejskich). Prowadzone są jedynie wyrywkowe badania w małej skali do tego w sposób niesystematyczny. Tworzy to problemy lub wręcz uniemożliwia wykonywanie systematycznej aktualizacji modeli systemów transportowych, które są stosowane do analiz i prognozowania ruchu. Dotyczy to także Krajowego Modelu Ruchu Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad stosowanego praktycznie we wszystkich największych projektach drogowych w Polsce, zwłaszcza w budowie autostrad i dróg ekspresowych. Dane typu Big Data w stosunku do danych gromadzonych w sposób tradycyjny (np. na podstawie badań i pomiarów) zbierane są na skalę hurtową. Mogą być gromadzone, analizowane i udostępniane w czasie przeszłym (pozyskane wstecz). W szczególnych przypadkach mogą być pozyskiwane i analizowane w czasie rzeczywistym (np. dane o prędkościach pojazdów pozyskiwane z sondowania pojazdów w centrach zarządzania ruchem). Możliwe jest również zaplanowanie okresów dla których dostawcy danych będą je pozyskiwać z uwzględnieniem specjalnych wymogów, jak np. uwzględnienie wybranej szczególnej grupy użytkowników. W ramach projektu badawczego INMOP 3 podjęto próbę wykorzystania do modelowania podróży danych z tzw. sondowania pojazdów, czyli danych o użytkownikach nawigacji satelitarnej i systemów GPS zamontowanych w pojazdach, bez informacji osobowych i rzeczywistych identyfikatorów pojazdów. Pozyskano dane z ponad 80 tys. pojazdów flotowych wyposażonych we wbudowane urządzenia GPS oraz 275 tys. urządzeń i aplikacji do nawigacji osobistej. Ujęto je w formie macierzy podróży odbywanych pomiędzy rejonami komunikacyjnymi. Przyjęty w projekcie układ rejonów komunikacyjnych opiera się o administracyjny podział kraju na powiaty. Uwzględniono w nim również przejścia graniczne drogowe i kolejowe, porty morskie i lotniska.