Особенности глагольных лексико-семантических групп в родственных языках: на материале польских и белорусских глаголов защиты

Авторы

DOI:

https://doi.org/10.24425/slo.2025.154384

Аннотация

Цель исследования – выявить особенности реализации денотативной и каузативной семантики в рамках одной лексико-семантической группы (ЛСГ) глаголов в родственных языках. Анализ ЛСГ защиты в польском и белорусском языках показал, что одна и та же область семантики имеет разные конфигурации плана выражения. Глаголы защиты, помимо денотативного значения, содержат каузативный компонент в своей семантической структуре. Глаголы защиты не имеют регулярных формальных средств выражения каузативной семантики. Эти глаголы не демонстрируют прямой корреляции между денотативным и каузативным компонентами. Польские и белорусские каузативные глаголы расширяют перечень типов каузации. На общие для обоих языков принципы кодирования каузации оказывают влияние национальные особенности отражения действительности.

Библиографические ссылки

Apresyan Yu.D., Printsipy organizatsii tsentra i periferii v leksike i grammatike, [v:] Tipologicheskiye obosnovaniya v grammatike, Moskva 2004.

Balli Sh., Frantsuzskaya stilistika, Moskva 2001.

Balli Sh., Obshchaya lingvistika i voprosy frantsuzskogo yazyka, Moskva 1955.

Bondarko A.V., Teoriya morfologicheskikh kategoriy i aspektologicheskiye issledovaniya, Moskva 2005.

Byelaruskaya Palichka, [v:] https://knihi.com.

Etimologicheskiy slovar’ slavyanskikh yazykov. Praslavyanskiy leksicheskiy fond, [v:] http://etymolog.ruslang.ru.

Gołąb Z., Próba klasyfikacji syntaktycznej czasowników polskich (na zasadzie konotacji), „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego” 1967.

Kiklewicz A., Korytkowska A., Mazurkiewicz-Sułkowska J., Zatorska A., Zintegrowany opis semantyczno-syntaktyczny czasowników bułgarskich, polskich i rosyjskich (verba cogitandi i verba sentiendi), Warszawa 2019.

Kiklewicz A., Podstawowe struktury zdaniowe współczesnych języków słowiańskich: białoruski, bułgarski, polski, Olsztyn 2010.

Martynaw V., Shuba P., Yarmash M., Marfyemnaya dystrybutsyya w byelaruskay movye: Dzyeyaslow, Minsk 1967.

Matskyevich Yu., Marfalohiya dzyeyaslova w byelaruskay movye, Minsk 1959.

Mikhnyevich A., Prablyemy syemantyka-sintaksichnaha daslyedvannya byelaruskay movy, Minsk 1976.

Narodowy Korpus Języka Polskiego, [w:] https://pelcra-nkjp.clarin-pl.eu/.

Nikitevich A.V., Russkiy glagol v sostave nominativnykh ryadov, Grodno 2004.

Norman B.Yu., Perekhodnost’, zalog, vozvratnost’: na materiale bolg. i dr. slav. yaz., Minsk 1972.

Rudenka A.M., Dzyeyaslovy s syemantykay razumovykh pratsesaw u byelaruskay movye, Minsk 2000.

Rudyenko Ye., Ivashina N., Yaumyen N., Syemantiko-sintaksichyeskoye sopostavlyeniye slavyanskikh hlaholov (na matyerialye byelorusskoho, pol′skoho, russkoho i chyeshskoho yazykov), Minsk 2004.

Sopostavityel′nyy analiz vostochnoslavyanskikh yazykov, pod ryed. A.A. Lukashantsa, A.M. Myezyenko, Minsk 2005.

Shuba P., Dzyeyaslow u byelaruskay movye, Minsk 1968.

Tlumachal′ny slownik byelaruskay litaraturnay movy: bol′sh za 65000 slow, pad red. I.L. Kapylova, Minsk 2016.

Valin van R.D., Jr., The syntax-semantics-pragmatics interface: an introduction to role and reference grammar, Cambridge 2005.

Vazhnik S., Kantrastywny sintaksis pol′skay i byelaruskay mow: Syemantyka i dystrybutsyya dzyeyaslownaha predykata, Minsk 2008.

Wielki słownik języka polskiego PAN, [w:] https://wsjp.pl.

Whorf B., Language, Thought, and Reality, Cambridge 1956.

Zolotova G.A., Ocherk funktsional’nogo sintaksisa russkogo yazyka, Moskva 1973.

Żelazko K., Czasowniki przechodnie o składni wielorakiej w języku polskim, Wrocław 1975.

Загрузки

Опубликован

2025-07-28

Как цитировать

Litvinovich, Anzhalika H. «Особенности глагольных лексико-семантических групп в родственных языках: на материале польских и белорусских глаголов защиты». Slavia Orientalis, т. 74, вып. 1, июль 2025 г., сс. 187-03, doi:10.24425/slo.2025.154384.

Выпуск

Раздел

Językoznawstwo

Похожие статьи

1 2 3 4 5 > >> 

Вы также можете начать расширеннвй поиск похожих статей для этой статьи.